Tout leson yo Leson 1
Rekonèt yon fo mesaj
Tèks la rete sou ekran an. Ou pase nan etap swivan an lè ou vle, lè ou klike sou « Swivan ».
Vwa leson sa a ap vini talè konsa. An atandan, ou ka li l sou ekran an.
Rekonèt yon fo mesaj
Gen mesaj ki imite yon bank, yon sèvis peman, yon founisè oswa yon kolèg pou vòlè kòd, modpas oswa lajan. Yo reyisi paske yo jwe sou prese ak laperèz. Leson sa a montre w repere yo nan kèk segonn.
Konprann
Kisa sa ye?
Hameçonnage (an anglè « phishing ») se yon eskwokri kote yon moun fè tankou li se yon moun ou fè konfyans: yon bank, yon sèvis peman, yon founisè oswa yon kolèg.
Objektif li: pouse w bay yon kòd, yon modpas oswa lajan. Li vini pa WhatsApp, SMS, imèl, apèl telefòn oswa Facebook.
Konprann
Kijan sa pase, an kat tan
- Mesaj la riveLi sanble vre epi li prese.
- Ou reyaji vitOu klike oswa ou reponn.
- Ou bay yon bagayYon modpas, yon kòd ou resevwa pa SMS oswa lajan.
- Moun nan pran kontwòlLi antre nan kont ou oswa li pran lajan w.
Tout sa ka rive nan kèk minit.
Konprann
Poukisa sa mache
Mesaj sa yo jwe sou santiman nou: laperèz, prese, kiryozite, anvi fè yon bon afè, konfyans nan yon non nou konnen.
Se pa yon kesyon entèlijans. Nenpòt moun ka tonbe nan pyèj la lè li prese, lè li fatige oswa lè li sou wout.
Anpil moun sèvi ak WhatsApp, Facebook ak peman mobil chak jou, sou telefòn yo. Se pou sa li enpòtan pou nou aprann repere pyèj sa yo.
Yon sitiyasyon
Ou resevwa mesaj WhatsApp sa a nan men yon nimewo ou pa konnen:
+509 •• •• ••••
Bonjou, kont peman mobil ou a pral bloke nan 1 è. Klike la a pou konfime l: lyen-kout.egzanp/xyz
Kisa ou fè?
Siy ki dwe fè w pran prekosyon
- Prese oswa menas: « nan yon è », « kont ou pral fèmen ».
- Yo mande w yon kòd oswa yon modpas: yon vrè sèvis pa janm mande w kòd ou pa mesaj.
- Moun ou pa konnen, oswa yon adrès ki sanble ak vre a, ak yon lèt ki diferan.
Siy ki dwe fè w pran prekosyon (swit)
- Lyen ki etranj oswa ki kout, oswa yon dokiman jwenn ou pa t ap tann.
- Òf ki twò bèl: pri ou genyen, èd gratis, travay fasil.
- Demann peman oswa chanjman kowòdone bank, menm si se yon non ou konnen.
Reflèks ou an twa jès
- RetePa klike, pa reponn, pa voye l bay lòt moun.
- VerifyeKontakte moun nan oswa òganis la ak yon nimewo oswa yon aplikasyon ou deja konnen.
- SiyaleAvèti responsab ou oswa bank ou, epi efase mesaj la.
Sa pou w sonje
- Prese se yon siy alèt, se pa yon rezon pou aji vit.
- Pa janm pataje yon kòd ou resevwa pa SMS oswa WhatsApp.
- Pou nenpòt demann lajan, konfime pa yon apèl nan yon nimewo ou konnen.
Verifye sa ou retanu · 1 / 3
Yon kolèg ekri w: « Ou ka peye bòdwo sa a jodi a? Se ijan. Nouvo kont bank anba a. » Kisa ou fè?
Verifye sa ou retanu · 2 / 3
Yon moun ki di li se sipò mande w kòd ou resevwa pa SMS pou « verifye kont ou ». Kòd sa a:
Verifye sa ou retanu · 3 / 3
Ou resevwa yon mesaj ki di ou genyen yon pri epi ki mande enfòmasyon bank ou. Sa ki pi pridan an se:
Leson fini
0 %
Repons ou yo
Bravo! Ou fini leson sa a. Pase nan sa ki vini apre a lè ou pare.
Pwogrè w anrejistre sèlman nan navigatè sa a. Nou pa kolekte okenn enfòmasyon.
Ou dirije yon òganizasyon? Fòme tout ekip ou
YottaSec Ayiti òganize sesyon sansibilizasyon ki adapte ak òganizasyon w, ak egzanp lokal ak swivi rezilta yo. Premye konsiltasyon an gratis epi san angajman.